Yazarlara Bilgi

Hekim Sözü: Hekimin Güçlendirilmesi ve İyi Hekimlik Dergisi

Hekim Sözü: Journal of Physician Empowerment, Professionalism and Good Medical Practice

Görsel Tasarım ve Sayfa Düzeni: Sinem Fırtına Hamarat

Derginin Amacı ve İçeriği:

Hekim Sözü (Journal of Physician Empowerment, Professionalism and Good Medical Practice) hekimin güçlendirilmesi, mesleki profesyonellik ve iyi hekimlik odağında bilimsel, etik, politik, kültürel ve toplumsal içeriklere yer veren bir dergidir.

Dergi, hekimlerin bilimsel bilgi, etik değerler, mesleki dayanışma, kültür-sanat üretimi ve toplumsal sağlık sorumluluğuyla güçlendirilmesini amaçlar. Bu doğrultuda hem hakemli bilimsel makalelere hem de hekimliğin insani, sosyoekonomik, kültürel, sanatsal, tarihsel ve toplumsal boyutunu görünür kılan yazılara yer verir. 

Dergi, ırkçılık, nefret suçu ve hakaret içermemek kaydıyla yazıların düşünsel içeriğinin çoğulcu olmasını gözetmeyi öncelikle hedefler. Dergide yer alan yazılar, yalnızca yazarın/yazarların kendi görüşlerini yansıtmaktadır. İstanbul Tabip Odası ve/veya Türk Tabipleri Birliği, metinde yer alan bilgilerden ve bu bilgilerin herhangi bir şekilde kullanılmasından sorumlu tutulamaz.

Hekim Sözü, hekimlik mesleğini doğrudan ve/veya dolaylı olarak ilgilendiren tüm alanlarda bilimsel yöntemle yürütülmüş çalışmaları içeren hakemli Bilimsel Bölüm ile sanat, edebiyat, tarih, felsefe, sosyoloji, antropoloji ve kültür gibi alanlarda hekimliğe ve hekimlere katkı sunan içeriklere yer veren Meslek-Kültür-Gündem bölümünden oluşur.  

1. Bilimsel Bölüm (Araştırma ve Analiz)-(Research and Analysis)

Bu bölüm; özgün araştırma makalesi, sistematik derleme, kısa araştırma raporu, yöntem yazısı, derleme, kapsam derlemesi, mesleki ya da sağlık politikası analizi/raporu, kongre, toplantı veya çalıştay raporu, pozisyon raporu, editöre mektup, etik ve hukuksal değerlendirmeler gibi akademik nitelikteki yazıları kapsar. 

Bu bölüme gönderilen yazılar öncelikle editoryal değerlendirmeye alınır. Derginin amacı, kapsamı, yazım kuralları ve etik ilkeleriyle uyumlu bulunan yazılar hakem değerlendirmesine gönderilir. Hakemli bilimsel yazıların yayımlanmasına ilişkin nihai karar, hakem görüşleri ve yayın kurulunun değerlendirmesi sonucunda verilir.

Hekim Sözü aşağıdaki konular başta olmak üzere, hekimlik pratiğine, sağlık hizmetlerinin geliştirilmesine ve sağlık politikalarına katkı sağlayacak orijinal araştırmaların gönderilmesini teşvik eder: 

·       Afetler, Krizler ve Sağlık Sistemleri

·       Ayrımcılık, Dışlanma ve Sağlık Hizmetleri

·       Birinci Basamak Sağlık Hizmetlerinde Yetkinlik

·       Dijital Sağlık, Yapay Zekâ ve Sağlık Teknolojileri

·       Disiplinlerarası Sağlık Araştırmaları

·       Gezegen Sağlığı

·       Halk Sağlığı ve Epidemiyoloji

·       Hasta Güvenliği ve Sağlık Hizmeti Kalitesi

·       Hasta Merkezli Sağlık Hizmetleri

·       Hekim Göçü ve İnsan Gücü Hareketliliği

·       Hekim İş Gücü Planlaması

·       Hekimlerin Çalışma Koşulları

·       Hekimlerin Örgütlenme Pratikleri

·       Hekimlik Mesleğinin Tarihsel, Sosyal, Kültürel ve Mesleki Boyutu

·       Hekimlerin Ruh Sağlığı

·       Hekim Göçü ve İnsan Gücü Hareketliliği

·       Hekim İş Gücü Planlaması

·       İklim Krizi ve Ekolojik Sağlık

·       İnsan Hakları ve Hekimlik

·       Koruyucu ve Klinik Hekimlik Yetkinliği

·       Meslek Etiği 

·       Mesleki Memnuniyet ve Sorunlar

·       Sağlığın Antropolojisi

·       Sağlığın Ekonomi-Politiği

·       Sağlığın Geliştirilmesi

·       Sağlığın Sosyal Belirleyicileri

·       Sağlık Ekonomisi

·       Sağlık Hizmetlerinin Organizasyonu ve Yönetimi

·       Sağlık Hukuku

·       Sağlık Politikaları

·       Sağlık Savunuculuğu

·       Sağlık Sosyolojisi

·       Tıp Eğitimi

·       Tıp Tarihi

·       TEK Sağlık 

2. Meslek-Kültür-Gündem (Proffessional Life-Culture-CurrentAffairs):

Kültür, sanat, edebiyat, felsefe, tarih, tanıklık, söyleşi, deneme, anı, portre, film/kitap değerlendirmesi, hekimlik deneyimleri, güncel mesleki tartışmalar ve örgütsel yaşama ilişkin içerikleri kapsayan bu bölüm hakemli bilimsel yayın kapsamında değildir. 

Bu bölümde yer alacak yazılar, derginin amacı, yayın çizgisi ve ilgili sayının teması doğrultusunda davetli yazarlar aracılığıyla ve/veya yayın kurulunun değerlendirmesi ve kararıyla oluşturulur. Yayın Kurulu, bu yazılarda anlatım gücü, özgünlük, mesleki ve toplumsal katkı, etik duyarlılık ve derginin genel yayın politikasıyla uyumu dikkate alır. Bu bölümde yayımlanan yazılar, bilimsel makale niteliği taşımaz; ancak hekimliğin insani, kültürel, sanatsal, etik ve toplumsal yönünü güçlendiren düşünsel katkılar olarak değerlendirilir.

Makalelerin Hazırlanması

Makaleler "Times New Roman” karakteri, 12 punto ve tek satır aralığı ile yazılmalı ve Microsoft Wod (docx) formatında olmalıdır. Makale içerisinde geçen tüm kısaltmalar, ana metin ve özette ayrı ayrı olmak üzere ilk kez kullanıldıkları yerde tanımlanarak kısaltma tanımın ardından parantez içerisinde verilmelidir.

Derginin yayın dili Türkçe ve İngilizcedir. Türkçe yazılarda Türk Dil Kurumunun Türkçe Sözlüğü ve Yazım Kılavuzu temel alınmalıdır (https://www.tdk.gov.tr/).
Tüm kaynaklar, tablolar ve resimlere ana metin içinde uygun olan yerlerde sırayla numara verilerek atıf yapılmalıdır.
Birimler, uluslararası birim sistemi olan International System of Units’e (SI) uygun biçimde sunulmalıdır.

Başlık sayfası:

Başlık sayfasında kısaltma yapılmadan Türkçe ve İngilizce olarak yazılmış başlıklar yer almalıdır. 

Türkçe ve İngilizce başlıkların altına, en fazla 4 kelimeden oluşan kısa başlık yazılmalıdır. 

Başlık dışında; yazarların isim ve soyisimleri ile çalıştıkları kurumlar, ünvanları, e-posta adresleri belirtilmelidir. 

Yazışmalar için sorumlu yazarın adresi, telefon ve e-posta adresi yazılmalıdır. 

Çalışmanın daha önce bir kongre veya sempozyumda sunulup sunulmadığı belirtmelidir.
Yazarlar yapay zekâ kullanımına ilişkin bilgiyi başlık sayfasında “Yapay Zekâ Beyanı / Artificial Intelligence Statement” başlığı altında belirtmelidir. Yapay zekâ araçlarının kullanılmadığı durumlarda da bu durum açıkça ifade edilmelidir.

Başlık: Makale başlığının kısa ve öz ama aynı zamanda kapsamlı ve açıklayıcı olması beklenir. 

Özet: Özgün Araştırma, sistematik derleme, Meta Analiz, Kısa araştırma raporu, Kapsam Derlemesi makalelerinde özetler Türkçe ve İngilizce olarak yazılmalıdır. Özet “Giriş ve Amaç”, “Yöntem”, “Bulgular” ve “Sonuç” alt başlıklarını içerecek biçimde hazırlanmalıdır. 

Diğer makale özetlerinde bu başlıklar aranmaz. 

Yazı türlerine göre özette yer alacak kelime sınırı Tablo 1’de gösterilmiştir. 

Anahtar Sözcükler: Tüm makaleler en az üç, en fazla altı anahtar kelimeyle birlikte gönderilmeli, anahtar sözcükler özetin hemen altına, alfabetik sırada yazılmalıdır. Anahtar sözcükler National Library of Medicine (NLM) tarafından hazırlanan Medical Subject Headings (MeSH) veritabanından seçilmelidir (https://www.nlm.nih.gov/mesh/MBrowser.html).

Öne Çıkan Noktalar: Bu bölüm makalelerin arama motorları tarafından bulunması ve dijital ortamda tanıtımı için önem taşımaktadır. Tüm makaleler için en az 3, en fazla 5 adet öne çıkan nokta belirtilmelidir. Öne çıkan noktalar makalenin alana kazandırdığı yeni bulgular, kullandığı yenilikçi yöntemler ya da makalenin en çarpıcı sonuçları olabilir. Her bir öne çıkan nokta boşluklar dahil 85 karakteri geçmeyen kısa bir cümle biçiminde olmalı ve maddeler halinde yazılmalıdır.

Yayın Kurulu yazarları bilgilendirerek “başlık”, “anahtar sözcükler” ve “öne çıkan noktalar” için uygun gördüğü değişiklikleri yapma hakkını saklı tutar.

Ana Metin:

Özgün Araştırma: Ana metin “Giriş”, “Yöntem”, “Bulgular” ve “Tartışma” bölümlerini içermelidir. “Giriş” bölümünde çalışmanın gerekçesi ortaya konulmalı; çalışmanın amacı ve varsa hipotezi veya araştırma sorusu son paragrafta açıkça belirtilmelidir. “Yöntem” bölümü araştırmanın niteliğine uygun olarak çalışma deseni, evren ve örneklem/çalışma grubu, veri toplama araçları ve süreci, istatistiksel analiz/veri analizi ve etik konularını içermelidir. “Bulgular” bölümünde sonuçlar açık ve anlaşılır biçimde sunulmalı, gerektiğinde tablo ve görsellerle desteklenmelidir. “Tartışma” bölümünde bulgular ilgili literatürle karşılaştırılarak tartışılmalı; çalışmanın güçlü yönleri ve kısıtlılıkları belirtilmeli ve sonuçlara yer verilmelidir.

Sistematik Derleme ve Meta-analiz: Belirli bir araştırma sorusuna ilişkin kanıtları önceden tanımlanmış ve tekrarlanabilir bir yöntemle belirleyen, değerlendiren ve sentezleyen çalışmalardır. Araştırma sorusu, bilgi kaynakları ve arama stratejisi, dahil etme ve dışlama ölçütleri, seçim süreci, veri çıkarımı, çalışmaların kalite veya yanlılık riski değerlendirmesi ve sentez yöntemi açık biçimde belirtilmelidir. Meta-analizlerde kullanılan istatistiksel yöntemler ayrıca açıklanmalıdır. Uygun raporlama rehberleri kullanılmalıdır.

Kısa Araştırma Raporu: Özgün bir araştırmanın sınırlı sayıda araştırma sorusu ve temel bulgularına odaklanan, araştırma makalesine göre daha kısa biçimde hazırlanan bilimsel yazılardır. Araştırmanın bilimsel ve etik gerekliliklerini karşılamalı; yöntem, bulgular ve sonuçların değerlendirilmesine olanak sağlayacak yeterli bilgiyi içermelidir. 

Derleme: Derginin ilgi alanındaki bir konuyu güncel bilgiler ve literatür ışığında ele alan, tartışan ve değerlendiren yazılardır. Bilgi eksikliklerini ortaya koyabilir ve yeni çalışma alanlarına ilişkin öneriler sunabilir. Ara başlıklar yazarlar tarafından belirlenir. Öne Çıkan Noktalar bölümü bulunmalıdır.

Kapsam Derlemesi (Scoping Review): Belirli bir alandaki mevcut kanıtların kapsamını ve özelliklerini ortaya koymayı; temel kavramları, çalışma türlerini ve bilgi boşluklarını belirlemeyi amaçlayan çalışmalardır. Literatür taraması ve çalışma seçimi sistematik bir yöntemle yürütülmeli ve yöntem açık biçimde raporlanmalıdır. PRISMA-ScR raporlama rehberinin kullanılması önerilir. Öne Çıkan Noktalar bölümü bulunmalıdır.

Mesleki Rapor / Sağlık Politikası Raporu veya Analizi: Hekimlik uygulamaları, sağlık hizmetleri, sağlık sistemi veya sağlık politikalarına ilişkin bir konuyu veri, belge ve/veya güncel literatür temelinde inceleyen, tartışan ve değerlendiren yazılardır. Sorun alanlarını ve çözüm seçeneklerini ortaya koyabilir ve öneriler sunabilir. Ara başlıklar yazarlar tarafından belirlenir. Öne Çıkan Noktalar bölümü bulunmalıdır.

Kongre, Toplantı veya Çalıştay Raporu: Derginin ilgi alanına giren bilimsel veya mesleki bir toplantının içeriğini, öne çıkan tartışmalarını ve sonuçlarını aktaran ve gerektiğinde değerlendiren yazılardır. Yalnızca toplantı programının veya sunumların özeti niteliğinde olmamalı; toplantının hekimlik, sağlık hizmetleri veya sağlık politikaları açısından önemini ortaya koymalıdır. Ara başlıklar yazarlar tarafından belirlenir. Öne Çıkan Noktalar bölümü bulunmalıdır.

Editöre Mektup: Konunun uzmanları bir makale ya da yazı ile ilgili görüş veya yorumlarını Editöre Mektupla bildirebilirler.  

Derginin diğer yazıları yazarların insiyatifi dahilinde oluşturulur. Gereklilik ve sınırlamalar Tablo 1’de gösterilmiştir. 

Tablolar
Tablolar ana dosyaya eklenmeli, kaynak listesi sonrasında sunulmalı, ana metin içerisindeki geçiş sıralarına uygun olarak numaralandırılmadır. Tabloların üzerinde tanımlayıcı bir başlık yer almalı ve tablo içerisinde geçen kısaltmaların açılımları tablo altına tanımlanmalıdır. Tablo altındaki bu açıklamalar alfabetik sırada listelenmeli ve aralarına noktalı virgül konmalıdır. Tablolarda sunulan veriler ana metinde sunulan verilerin tekrarı olmamalı; ana metindeki verileri destekleyici nitelikte olmalıdır.

Resim ve Resim Altyazıları

Resimler, grafikler ve fotoğraflar (TIFF ya da JPEG formatında) ayrı dosyalar halinde sisteme yüklenmelidir. Görsellerin minimum çözünürlüğü 300DPI olmalıdır. Değerlendirme sürecindeki aksaklıkları önlemek için gönderilen bütün görsellerin çözünürlüğü net ve boyutu büyük (minimum boyutlar 100x100 mm) olmalıdır. Resim altyazıları ana metnin sonunda yer almalıdır.

Kaynakların Gösterimi

Dergide yayımlanmak üzere gönderilen yazılarda kaynaklar AMA (American Medical Association) stiline uygun numaralı sistemle düzenlenmelidir.

Kaynaklar metinde ilk geçtikleri sıraya göre numaralandırılmalı ve aynı kaynak daha sonraki kullanımlarda ilk verilen numara ile gösterilmelidir. Kaynak numaraları metin içinde tercihen üst simge olarak belirtilmelidir.

Kaynakça, metindeki geçiş sırasına göre hazırlanmalı; alfabetik sıralama yapılmamalıdır. Dergi adları, National Library of Medicine (NLM)/Index Medicus kısaltmalarına uygun olarak yazılmalıdır. DOI numarası bulunan kaynaklarda DOI bilgisine yer verilmelidir.

Yazarlar, kaynakların doğruluğundan, eksiksizliğinden ve metindeki atıflarla kaynakça listesinin uyumundan sorumludur. Mümkün olduğunca güncel, birincil ve güvenilir kaynaklara başvurulması önerilir. Yayımlanmamış çalışmalar, kişisel görüşmeler ve doğrulanabilirliği sınırlı internet kaynakları temel bilimsel kanıt olarak kullanılmamalıdır. Yazar sayısı 6 veya daha az ise tüm yazar isimleri listelenmelidir. Yazar sayısı 6’dan fazla ise, 6. yazardan sonra “et al.” şeklinde kısaltma yapılmalıdır. 

Metin içi kaynak gösterimi örnekleri

Tek kaynak:

.....Hekim tükenmişliğinin mesleki performans üzerinde olumsuz etkileri olduğu bildirilmektedir.¹

Birden fazla ardışık kaynak:

.....Bu konuda farklı ülkelerde benzer sonuçlar bildirilmiştir.²⁻⁵

Ardışık olmayan kaynaklar:

....Hekimlerin çalışma koşulları, mesleki iyilik hâliyle ilişkilidir.²˒⁴˒⁷

Kaynakça örnekleri

Dergi makalesi

West CP, Dyrbye LN, Shanafelt TD. Physician burnout: contributors, consequences and solutions. J Intern Med. 2018;283(6):516-529. doi:10.1111/joim.12752

Aydın B, Yılmaz F, Erdem H, Çelik D, Şahin M, Aksoy G, et al. İstanbul’da çalışan hekimlerde tükenmişlik, iş yükü ve mesleki dayanıklılık. Hekim Sözü. 2026;1(1):21-31. doi:10.0000/hekimsozu.2026.002

Kitap

Fletcher RH, Fletcher SW, Fletcher GS. Clinical Epidemiology: The Essentials. 5th ed. Lippincott Williams & Wilkins; 2014.

Kitap bölümü

Meltzer PS, Kallioniemi A, Trent JM. Chromosome alterations in human solid tumors. In: Vogelstein B, Kinzler KW, eds. The Genetic Basis of Human Cancer. McGraw-Hill; 2002:93-113.

İnternet kaynağı

World Health Organization. Health workforce. Accessed July 23, 2026. [İnternet adresi]

Elektronik kaynaklarda kurum veya yazar adı, sayfa ya da belge başlığı, yayımlanma veya güncellenme tarihi bulunuyorsa bu tarih, erişim tarihi ve internet adresi belirtilmelidir. 

Kelime Sınırı:

Dergiye gönderilecek yazı türlerine göre kelime sınırı ile kaynak ve Tablo/Şekil sayıları Tablo 1’de gösterilmektedir.

Tablo 1. Yazı türlerine göre kelime ile kaynak ve Tablo/Şekil sayı sınırı